Tapu Siciline Konulan 31/B şerhi ve Bunun Etkisi Nedir?

31/B Şerhi Nedir?

2942 Sayılı Kamulaştırma Kanunu’nun 31. Maddesinin “B” fıkrasında düzenlenen ve halk arasında “31/B şerhi” olarak bilinen bu şerh, taşınmaz mülkler üzerinde sıkça karşılaşılan bir işarettir. Söz konusu şerh, kamulaştırma işlemi başlatılmış taşınmazların başkasına devir, temlik veya ferağını yasaklayan bir kısıtlamayı ifade eder. 2942 Sayılı Kanun’un 31. Maddesi, “Yasaklı İşler ve Eylemler” başlığı altında, kamulaştırma sürecinde taşınmazla ilgili belirli işlemleri yasaklar. İlgili maddenin “B” fıkrası şu şekildedir: “Mahkemece 10’uncu madde uyarınca yapılan tebligat, davet veya ilanen tebliğden sonra taşınmaz malın başkasına devir ve ferağ veya temliki yasaktır.” Anayasa’nın 46. Maddesi ise devlete ve kamu tüzel kişilerine, kamu yararı gerektirdiğinde özel mülkiyetteki taşınmazları kamulaştırma yetkisi tanımaktadır.

31/B Şerhi Hangi Durumlarda Uygulanır?

31/B şerhinin tapu siciline işlenebilmesi için, taşınmazın kamulaştırma bedelinin mahkemece belirlenmesi ve taşınmazın idare adına tescil edilmesi sürecinin başlatılmış olması gerekmektedir. Bu süreç, 2942 Sayılı Kamulaştırma Kanunu’nun 10. Maddesi uyarınca başlatılır. Kamulaştırma işlemi; acele kamulaştırma, kısmi kamulaştırma veya trampa yoluyla kamulaştırma gibi farklı yöntemlerle gerçekleştirilebilir. Ancak 31/B şerhinin uygulanması için, kamulaştırma işleminin resmi olarak başlamış olması şarttır.

31/B Şerhinin Sonuçları Nelerdir?

Kamulaştırma işlemi, taşınmaz üzerindeki mülkiyet hakkı dahil tüm hakları sona erdirir. 31/B şerhi, malikin taşınmazı başkasına devretmesini, temlik etmesini veya diğer hakları başka kişilere aktarmasını engeller. Kamu hukukundan kaynaklanan bu şerh, malikin tasarruf yetkisini kısıtlar ve mülkiyet haklarının kamulaştırmayı gerçekleştiren idareye devredilmesini sağlar. Bu durumda, malik şeklen mülkiyet hakkına sahip olsa da, tasarruf yetkisi kamulaştırma sürecinde idareye geçer.

31/B Şerhi Bulunan Taşınmazlarda Hangi İşlemler Yapılabilir?

31/B şerhinin bulunması, taşınmaz üzerinde parselasyon yapılmasına engel teşkil etmez. Bu taşınmazlar, diğer kamulaştırılmış parsellerle aynı şekilde parselasyon işlemine tabi tutulabilir. Kamulaştırmanın kamu yararı ilkesine dayalı olması nedeniyle, taşınmazlar imar uygulamasına girdikleri şekilde çıkar ve Düzenleme Ortaklık Payı (DOP) alınmaz. Kısmi kamulaştırma durumlarında, yalnızca kamulaştırılan kısım için 31/B şerhi tapuya işlenir. Eğer şerh, taşınmazın tamamına veya kamulaştırılan kısımdan daha büyük bir alana yanlışlıkla işlenmişse, malikin talebi olmaksızın idare, re’sen ifraz işlemiyle bu durumu düzeltir.

31/B Şerhi Tapudan Kaldırılabilir mi? Nasıl?

31/B şerhi, ancak idarenin yazılı onayı ile tapu sicilinden kaldırılabilir. Tapu müdürlüğü, yalnızca malikin talebiyle bu şerhi kaldıramaz. Bununla birlikte, mülk sahipleri şerhin kaldırılması için idareye karşı dava açma hakkına sahiptir.